Sociaal reisgedrag: Samen reizen we anders

Er zijn allerlei redenen aan te wijzen waarom mensen kiezen voor een bepaald vervoersmiddel. Deze zaken kunnen onder andere meespelen: het doel van je verplaatsing, de toegang tot bepaalde vervoersmodi; het tijdstip waarop je je wil verplaatsen, de ervaring van de verplaatsing zelf; de omgevingsfactoren (waar bevinden zich de bushaltes, waar liggen de wegen, wat voor weer is het); en ten slotte de interactie met de informatie (waar haal je je info vandaan? Maak je gebruik van gps, apps, de info in het station? Heb je alle info voorhanden …).

Het in kaart brengen hiervan is nuttig voor het TMaaS team dat momenteel de gebruikersinterface van het dashboard aan het ontwerpen is. Immers, we voorzien een persoonlijk gebruikersprofiel dat de basis van het gepersonaliseerde TMaaS dashboard zal vormen, waarin zo veel mogelijk relevante gegevens zouden verwerkt moeten worden. Beschikt de gebruiker over een auto? Is hij goed te been? Legt hij zijn route op regelmatige basis af? Deze info kan een basis vormen om aan de toekomstige gebruikers van het TMaaS dashboard gericht berichten te kunnen sturen.

Een onderzoek naar sociaal reisgedrag

Een deel van ons onderzoek spitst zich toe op ‘social travelling behaviour’: hoe gedragen mensen zich wanneer ze zich samen met iemand anders verplaatsen? Het gaat dan om echte reispartners die bewust hetzelfde traject afleggen (dus bijvoorbeeld niet over twee personen die toevallig dezelfde bus nemen).

Bij het plannen van een verplaatsing maken mensen drie afwegingen: de modus (nl. het vervoersmiddel waar men gebruik van maakt), de route en de timing van de verplaatsing.

Het sociale aspect blijkt een effect te hebben op al deze keuzes. Heb je bijvoorbeeld zelf geen auto, maar de persoon met wie je je verplaatst wel, dan krijg je een extra mogelijkheid aangereikt. Je route kan ook wijzigen in functie van een ander. Misschien doe je een verplaatsing wel enkel omdat iemand anders op een bepaalde plaats moet zijn (bijvoorbeeld je kind dat naar de tekenles moet). De opties kunnen dan weer gevolgen hebben voor de timing. Een specifieke vaststelling voor Gent is het feit dat mensen die hun kinderen met de fiets meenemen, heel bewust kiezen voor een veilige route, ook al is dit niet altijd de kortste.

Rekening houden met samenreizen

Op dit moment houden routeplanners en mobiliteitsdashboards niet echt rekening met het sociale aspect van reisgedrag. Voor TMaaS kan het echter een interessante piste zijn. Daarom formuleren wij op basis van ons onderzoek naar social travelling behaviour enkele aanbevelingen:

Groepsnotificatie

  • Je zou de verplaatsingen van een groep mensen met elkaar kunnen verbinden met een soort van groepsnotificatiesysteem. Alle leden van een bepaalde groep krijgen dan tegelijkertijd dezelfde informatie. Een beperking hierbij is dat enkel de informatie van personen die zich hiervoor hebben aangemeld kan worden gebruikt.
  • Een andere, mogelijk nog gemakkelijkere oplossing zou zijn dat je jouw reisroute deelt met anderen, die deze info kunnen importeren in hun eigen app of dashboard.
  • Het kan nuttig zijn om een bepaalde locatie te kunnen toevoegen aan je route (bv. omdat je iemand moet ophalen).
  • Ook carpoolen is een vorm van social travelling. Van zodra de software bepaalde patronen kent, zou het mensen met soortgelijke verplaatsingen met elkaar in contact kunnen brengen en zo carpooling aanmoedigen.

Methode: een verplaatsingsdagboek

We vroegen de deelnemers van ons gebruikersonderzoek om twee weken lang een dagboek met hun verplaatsingen bij te houden. Alle deelnemers kregen kaartjes mee waarop ze noteerden waar ze naartoe gingen, hoe ze dat aanpakten en wat hun afwegingen waren bij het uitvoeren van die verplaatsingen. In een volgende fase werden de kaartjes besproken in een interview met elk van de deelnemers. Zo kon ons researchteam aan de hand van waargebeurde feiten achterhalen hoe mensen nadenken over hun verplaatsingsgedrag. Het resultaat was een breed beeld van het verplaatsingsgedrag van de stedelingen.

Achtergrondinformatie

Kevin Sanders is researcher aan Mintlab, een onderzoeksgroep van de faculteit Sociale Wetenschappen van de KU Leuven. Op vraag van TMaaS brengt hij het verplaatsingsgedrag van de Gentenaars in kaart. In een deel van zijn project spitst hij zich toe op social travelling behaviour, of hoe ons verplaatsingsgedrag wordt beïnvloed door samen met anderen te reizen.

 

november 4, 2019

Presentatie TMaaS op jaarlijkse Polis conferentie / Blog

Dit jaar zullen we de belangrijkste bevindingen van het TMaaS project presenteren op de jaarlijkse Polis-conferentie in Brussel op 27 november. Vanuit de stad Gent deelt TMaaS-teamlid Sophie Gillaerts de innovaties in verkeersmanagement, samen met Stephanie Leonard (TomTom) in sessie 2B, “Het veranderende gezicht van verkeersmanagement”. De presentatie zal inzoomen op de rol van steden […]

Lees verder…

Read more
juli 2, 2019

Apps ontwikkelen als studentenjob / Blog

Summer of Code 2019 is een hackaton van vier weken, die plaatsheeft in de maand juli. Het event biedt studenten die in België verblijven de kans om onder vakkundige begeleiding opensourceprojecten te ontwikkelen, die nadien in de praktijk kunnen gebruikt worden. Meer dan 75 ontwikkelaars, ontwerpers en communicatiestudenten gingen de uitdaging aan. Ook de ontwikkeling […]

Lees verder…

Read more